آبکاری در خلا

و اما آبکاری در خلا با استفاده از دستگاه های مخصوصی انجام می شود که این دستگاه ها تحت عنوان دستگاه وکیوم انجام می پذیرد.
لازم است بدانید که آبکاری در خلا نام های دیگری هم دارند که آن را تحت عناوین زیر بیان می کنند:

۱- لایه نشانی در خلا

۲- رسوب فیزیکی بخار

۳-  آبکاری تحت خلا که هر کدام را شنیدید حتما در خصوص و عملک آبکاری در خلا می باشد.
این نوع از آبکاری بر روی طیف وسیعی از مواد قابل اجرا می باشد که باعث قرار دادن و یا به عبارت دیگر نشاندن لایه ای دارای ضخامت کم از یک ماده پوشش در محیطی خلا می شود و با استفاده از فاز بخار بر روی سطح قطعه ای فلزی که قصد پوشش دهی آن توسط این نوع آبکاری انجام می شود.
هم چنین در روش آبکاری در خلا  کار خام را فارغ از این که دارای چه جنسی است انجام می دهند که با استفاده از چند لایه لاک می پوشانند.
سپس آن را برای مدت زمان دو الی سه روز داخل کوره ای دارای دمای بالا است به طور کامل قرار می دهند تا به آن فرصت دهند تا لاک موجود بر روی سطح آن کاملا خشک شود و کار به طور کامل انجام شود.
پس از انجام این مراحل لازم است قطعه مورد نظر به منظور انجام فرآیند آبکاری آماده است و این مراحل ذکر شده به منظور آناده سازی جهت انجام مراحل آبکاری می باشد. سپس قطعه را درون دستگاه وکیوم قرار می دهند و دستگاه را به مدت سی تا شصت دقیقه در خلا کامل می گذازند.
و اما در نهایت در این مدت زمان آبکاری به شکل جریان الکتریکی بر روی قطعه مورد نظر صورت می گیرد.
در این مرحله جریان برق زمینه داغ شدن تنگستن درون دستگاه را فراهم می شود و شرایط لازم برای ذوب شدن آلومینیوم موجود بر روی آن کامل مهیا می شود.

آلومینیوم ذوب شده به شکل بخار در فضای درونی دستگاه به حالت معلق در آمده و اگر قطعه ای در این فضا قرار بگیرد، با کروم و یا استیل پوشش دهی کامل می شود این موارد در واقع اصل آبکاری توسط خلا است که در برخی موارد می تواند کاربردی باشد.
و اما بپردازیم به کاربرد هایی که این نوع آبکاری دارند که یکی از کاربردی ترین روش های پوشش فلزات است.
در زمینه های مختلفی مورد استفاده هستند.
این پوشش دهی را عمدتا در خصوص سخت کاری روی فلزات استفاده می کنند و در زمینه ها و صنعت های مختلفی از جمله موارد زیر کاربرد دارند:

 ۱- مورد اول در خصوص قطعات صنعتی و هوافضا

۲- صنایع مخابراتی و نظامی، و البته ساخت سرامیک و کریستال

۳- آبکاری وسایل تزیینی و از همه مهم تر شیرآلات بهداشتی و حتی دستگیره درب و سایر موارد فلزی دیگر.
هم چنین فرآیند تصعید یک فرآیند فیزیکی است که در شرایطی از فضای خلاء (بدون هوا) اتفاق می‌افتد.
در این فرآیند، مواد جامد مستقیماً به حالت گاز تبدیل می‌شوند، بدون اینکه به حالت مایع برسند.
این اتفاق به دلیل کمبود فشار هوا و وجود اندک مولکول‌ها در فضا رخ می‌دهد.
در فضای خلاء، فشار بسیار پایین است و تعداد مولکول‌ها کمتر است.
بنابراین، مولکول‌های جامد مانند یک ماده پوششی، در تماس با منبع حرارتی به سرعت تبخیر می‌شوند.
به دلیل کمبود فشار، این مولکول‌ها به سرعت از حالت جامد به حالت گاز تبدیل می‌شوند، بدون اینکه به حالت مایع برسند.
این فرآیند معمولاً در تکنولوژی‌های مختلف مورد استفاده قرار می‌گیرد، به عنوان مثال در آبکاری و روش‌های پوشش‌دهی مختلف.
از آنجا که در فضای خلاء خواص فیزیکی و شیمیایی متفاوتی به وجود می‌آید، این فرآیند می‌تواند به تولید پوشش‌هایی با ویژگی‌های منحصربه‌فرد منجر شود.

مزایای آبکاری در خلا

آبکاری در فضای خلاء یا تصعید، دارای مزایایی است که می‌تواند در برخی موارد به عنوان روشی مفید مورد استفاده قرار گیرد:

۱- تجنب آلودگی هوا
در فضای خلاء، هیچ گونه تداخلی از هوا و گرد و غبار وجود ندارد که ممکن است در فرآیندهای دیگر مانند آبکاری‌های معمولی به وجود آید.
این باعث می‌شود تا پوشش نهایی بدون ذرات جزئی اضافی یا آلاینده‌ها به دست آید.

۲- تشکیل پوشش یکنواخت
به دلیل کمبود فشار، مواد جامد به سرعت تبخیر شده و به حالت گازی منتقل می‌شوند.
این باعث می‌شود تا پوشش به طور یکنواختی روی سطح قرار بگیرد و تفاوت‌های ضخامت کمتری داشته باشد.

۳- کنترل بهتر فرآیند
در فضای خلاء، شرایط فیزیکی و شیمیایی به صورت دقیق‌تری قابل کنترل هستند.
این امر به تولید پوشش‌هایی با ویژگی‌های خاص مانند سختی، مقاومت به خوردگی و حتی رنگ و ظاهر دلخواه کمک می‌کند.

۴- کاهش تغییر شکل
به دلیل عدم وجود هوا و فشار در فضای خلاء، تغییر شکل سطح پوشش داده شده به دلیل تاثیرات جانبی کمتر است.

۵- فرآیند سریع تر
به دلیل تبخیر سریع در شرایط فشار پایین، فرآیند تصعید معمولاً سریعتر از فرآیندهای دیگر انجام می‌شود.

۶- کاربردهای ویژه
آبکاری در فضای خلاء برای تولید پوشش‌های ویژه‌ای که نیازمند شرایط خاص هستند، مانند ابزارها و تجهیزات فضایی، ابزارهای پزشکی و دستگاه‌های دقیق، مناسب است.
با این حال، باید توجه داشت که آبکاری در خلا همچنان دارای چالش‌های خود است و به تجهیزات خاصی برای ایجاد و نگهداری فضای خلاء نیاز دارد.
همچنین، قابلیت اجرای این فرآیند به صورت عملی در برخی موارد ممکن است محدود باشد.
و حالا نکته ی بسیار مهمی که در مورد آبکاری در خلا باید بدانید این است که این روش در مقایسه با آبکاری با فلزات یا نقاشی سازگاری بیشتری با محیط زیست دارد و در واقع آسیبی برای محیط زیست ایجاد نمی کند.
با این که آبکاری خلا هزینه‌ی تولید بیشتری نسبت به سایر روش های آبکاری دارد و فرایند نسبتا زمان‌بری هم محسوب می‌شود اما از نظر پسماند و تولید مواد شیمیایی مضر هیچ گونه آسیبی به محیط زیست نمی‌رساند و عملا کاملا سازگار با محیط است و به راحتی می توان به انجام این کار پرداخت.
و اما نکته‌ی مثبتی که از سمت مصرف‌کننده ایجاد می شود و به وضوح مشخص است، افزایش دوام و مقاومت در استفاده از این نوع آبکاری می باشد که در محصول مورد نظر ایجاد می کند  و این مقاومت بالا هم  در برابر سایش، خط و خش و ضربه است و ایجاد کردن این مقاومت از جمله ویژگی بارز فلزات آبکاری شده در خلأ محسوب می‌شود که این مورد هم می تواند به راحتی کاربردی بودن این روش را تضمین کند.

معایب آبکاری در خلا

آبکاری در خلا یا تصعید، هرچند که مزایا و کاربردهای خود را دارد، اما هم چنین با برخی معایب نیز همراه است:

۱- هزینه و تجهیزات پیچیده
برای انجام آبکاری در فضای خلاء، نیاز به تجهیزات و تکنولوژی‌های ویژه‌ای دارید که ممکن است هزینه‌بر باشند.
ایجاد و نگهداری فضای خلاء و تجهیزات مورد نیاز می‌تواند چالش‌بر باشد.

۲- کاربردهای محدود
آبکاری در خلا عمدتاً برای کاربردهای خاصی مانند صنایع هوافضا، پزشکی یا صنایع دقیق مناسب است.
این روش ممکن است برای برخی مصارف عمومی یا خودروسازی و صنایع بزرگتر، کاربرد کم تری داشته باشد.

۳- حساسیت به آلاینده‌ها
در فضای خلاء، به دلیل کمبود هوا، حضور آلاینده‌ها و ذرات جزئی می‌تواند تاثیرات مخربی روی پوشش ایجاد کند.
این ممکن است باعث کاهش کیفیت پوشش شده و عمر آن شود.

۴- پیچیدگی کنترل
با توجه به شرایط خاص فضای خلاء، کنترل دقیق تمام جوانب فرآیند ممکن است دشوار باشد.
به عنوان مثال، تنظیم دما و فشار به صورت دقیق نیازمند تجهیزات و کنترل‌های پیچیده است.

۵- کمبود انتقال حرارت
در فضای خلاء، انتقال حرارت به دلیل عدم وجود مولکول‌های هوا می‌تواند کمتر باشد.
این ممکن است در فرآیند تصعید باعث کاهش کارایی انتقال حرارت و به تبع آن کیفیت پوشش‌دهی شود.

۶- محدودیت‌های ضخامت پوشش
به دلیل سرعت بالای تبخیر در فضای خلاء، پوشش‌های ضخیم‌تر ممکن است با مشکلاتی مواجه شوند و نسبت به پوشش‌های ظریف‌تر کمتر انتخاب شوند.
در نهایت، تصمیم برای استفاده از آبکاری در خلا یا هر روش دیگری باید بر اساس نیازها و محدودیت‌های خاص شما اتخاذ شود.